Najnowsze artykuły

Cebula w kuchni

Jak wykorzystać cebulę w kuchni

Cebula to uniwersalne warzywo, znane w kuchniach całego świata. Z powodzeniem można doprawiać cebulą zupy, marynaty, sosy i potrawy warzywne, nada też smak…

Fitoterapia stanów zapalnych jamu ustnej

Fitoterapia stanów zapalnych jamy ustnej

W schorzeniach jamy ustnej zastosowanie mają przede wszystkim zioła o właściwościach ściągających, przeciwzapalnych i przeciwbakteryjnych, takie jak: szałwia, goździki czy tymianek

Zioła w listopadzie

Jakie zioła zbiera się w listopadzie

Pomimo, że w listopadzie pogoda nie jest zbyt zachęcająca, warto w tym miesiącu wybrać się po korzenie i owoce, które korzystnie wpłyną na nasze zdrowie.

Ziołą w październku

Jakie zioła zbiera się w październiku

Październik to najlepszy czas na zbiór korzeni roślin leczniczych oraz dzikich owoców. Warto zbierać w tym czasie korzenie i suszyć je, aby korzystać z ich niezwykłej mocy

miejsce na reklamę

Gorczyca czarna- systematyka

Rodzina: Kapustowate
Rodzaj: Kapusta
Gatunek: Kapusta czarna

 

Nazewnictwo

Łacińska: Brassica nigra, Sinapis nigra
Angielska: Black mustard
Niemiecka: Schwarzer Senf
Polskie nazwy: cieplucha, kapusta czarna, kapusta gorczyca, gorczyca pospolita

 

Gorczyca czarna- występowanie

Gorczyca czarna pochodzi z rejonu Morza Śródziemnego, obecnie uprawiana w całej Europie, Ameryce Północnej i Azji.

 

Odmiany

Rodzina kapustowatych liczy około 150 gatunków. Gorczyca czarna posiada 5 odmian botanicznych, przy czym tylko 2 są uprawne.

Oprócz gorczycy czarnej często spotyka się gorczycę jasną (łac. Sinapsis alba) oraz gorczycę polną (łac. Sinapsis juncea).

  

Surowiec

Surowcem leczniczym są nasiona gorczycy czarnej (Sinapis nigrae semen). W lecznictwie ludowym wykorzystuje się także olejek gorczyczny (Sinapis oleum) otrzymywany z jej nasion.




Gorczyca czarna- historia

 Gorczyca jest jedną z najstarszych przypraw, o których można przeczytać w zapiskach sanskryckich pochodzących z 3000 r p.n.e. Wiadomo, że już w tym czasie była to roślina udomowiona. Olejek z rośliny był wykorzystywany do balsamowania królów egipskich. Starożytni Grecy przypisywali odkrycie gorczycy Asklepiosowi, ale to Pitagoras wprowadził gorczycę do lecznictwa w postaci plastrów gorczycowo- octowych na rany pochodzące od ukąszeń węży. W starożytności stosowano okłady z gorczycy, aby stymulować krążenie krwi i ogrzać zimne stopy i dłonie. Gorczycę stosowano także w leczeniu stawów i reumatyzmu. Pliniusz twierdził, że gorczyca jest lekiem na 44 choroby. Zauważył on także, że liście gorczycy poprawiają smak innych gotowanych roślin. Stąd też w starożytnym Rzymie zarówno nasiona jak i liście były bardzo popularną przyprawą, zwłaszcza do mięs. Przypuszcza się, że w dziełach antycznych lekarzy występuje raczej gorczyca biała.

Z tekstów XVIII wiecznej encyklopedii wiemy, że gorczyca rosła dziko w północnej części Europy. Wówczas też przypisywano nasionom gorczycy działanie antyszkorbutowe, uśmierzające ból zębów i dziąseł, perystaltyczne, periodotwórcze, moczopędne. Nasiona gorczycy miały rozpuszczać kamienie nerkowe, a także stosowano je jako lek na zatrucia.  Sądzono, że nasiona gorczycy popijanie sokiem z ogórków miało łagodzić napady padaczki. Z nasion roztartych z octem robiono okłady na liszaje, wrzody, parchy głowowe i inne schorzenia skóry.

Niewątpliwie zastosowanie gorczycy zewnętrznie ma duże znaczenie w lecznictwie już od czasów antycznych.

 

 

Gorczyca czarna w medycynie ludowej

W medycynie ludowej stosowano gorczycę w postaci plastrów lub gorczyczników pomocniczo w bólach mięśniowych, zapaleniu ścięgien, przy odoskrzelowym zapaleniu płuc oraz zapaleniu opłucnej.

W lecznictwie ludowym odwary z nasion gorczycy stosowano do znieczuleń wątroby i śledziony, a także jako środek na ból gardła i impotencję. Nasiona gorczycy stosowano także przy łysieniu, epilepsji i bólach zębów. Olejek gorczyczny miał zastosowanie jako środek wzmacniający porost cebulek włosowych, był także stosowany przy zapaleniu opłucnej i płuc. Gorczycę polecano jako składnik herbatek o działaniu przeczyszczającym.

W Ajurwedzie powszechnie stosuje się zarówno nasiona gorczycy jak i olejek. Nasiona mają zastosowanie przy chorobach skóry, infekcjach oraz przy pasożytach. Z kolei olejek gorczycowy działa stymulująco, poprawia trawienie i jest składnikiem wielu mazideł stosowanych do masażu w wielu chorobach układu nerwowego.

 

Składniki mineralne

Głównym składnikiem nasion gorczycy jest olejek eteryczny. Gorczyca swoje działanie zawdzięcza glikozydowi – synigrynie. Ponadto nasiona gorczycy czarnej są bogate w olej tłusty, z które wyizolowano kwas erukowy, kwas eikozanowy, kwas arachidowy, linolowy, linolenowy. Gorczyca zawiera również flawonoidy, fotosterole, saponiny, niewielkie ilości śluzów.

Glikozyd sinigryna, obecny w nasionach, po zwilżeniu wodą rozdrobnionych nasion rozpada się na glukozę, kwaśny siarczan potasu i izosiarkocyjanian allilu. Ten ostatni jest składnikiem olejku gorczycznego. 

 

Gorczyca czarna- zastosowanie 

  • Nasiona gorczycy są surowcem do produkcji różnych rodzajów musztardy
  • Przemysł farmaceutyczny wykorzystuje nasiona gorczycy do produkcji okładów i plastrów rozgrzewających stosownych przy bólach reumatycznych

GORCZYCA CZARNA DZIAŁANIE LECZNICZE

Nasiona gorczycy czarnej:

  • Pobudzają czynność żołądka i wspomagają trawienie, zwłaszcza tłustych potraw
  • Korzystnie wpływają na perystaltykę jelit i przyswajanie pokarmów
  • Dawniej były stosowane jako środek wymiotny
  • W formie okładów pomagają przy zimnych stopach i dłoniach
  • W postaci woreczków stosowanych zewnętrznie pomagają przy zapaleniu płuc oraz opłucnej
  • Łagodzą bóle głowy i neuralgie
  • Mają zastosowanie w łagodzeniu bólów gośćcowych, zapalenia korzonków nerwowych i nerwobóli
  • Pomocniczy  wykorzystuje się je przy bólach mięśniowych, zapaleniu ścięgien

 

Gorczyca czarna działanie niepożądane

Okłady z gorczycy trzymane zbyt długo na skórze mogą spowodować jej uszkodzenia z objawami stanu zapalnego, a nawet martwicę skóry. Przy zbyt dużych dawkach gorczycy przyjętych doustnie może nastąpić nadmierne przekrwienie błon śluzowych przewodu pokarmowego, a nawet uszkodzenie kłębków nerkowych, krwiomocz i białkomocz. Długotrwałe, a nawet zbyt częste spożywane gorczycy może powodować uszkodzenia gruczołu krokowego, a nawet powstanie wola.

Olejek gorczyczny ma bardzo ostry i nieprzyjemny zapach oraz bardzo silne działanie. Stosowany na skórę powoduje powstawanie pęcherzy i ośrodków martwiczych na skórze. Ponadto nadmierne spożycie olejku gorczycznego powoduje impotencję u mężczyzn.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Grau J., Jung R., Münker B.; Zioła i owoce leśne; Świat Książki, 1996r., str. 263

Jeanne D’Andrea; Ancient herbs; The J. Paul Getty Museum Gardens; California 1982, str. 57-58

Kawałko; J.; Ziołowe historie; Krajowa Agencja Wydawnicza, Lublin 1986r., str. 45,128,  244-261

Linde G. I E.; Przyprawy od A do Z, Wydawnictwo Watra, Warszawa 1974,

Motta G.B.; Lecznicze rośliny Biblii; Wydawnictwo Esprit, Kraków 2016, str. 93-94

Ożarowski A.; Ziołolecznictwo- poradnik dla lekarzy; PZWL, wyd. III, Warszawa 1982, str. 90-91

Ożarowski A., Jaroniewski W.; Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie; Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1989, str. 166-167

Peter K.V.; Handbook of herbs and spices, vol. 2, CRC Press 2004, str. 209-217

Rostafiński J.; Zielnik czarodziejski to jest zbiór przesądów o roślinach; Akademia Umiejętności, Kraków 1893, str. 23

Rybak D.; Rośliny lecznicze Atlas; Wydawnictwo Arkady, Warszawa 1993, str. 112-113

Sawicka B., Kotiuk E.; Gorczyce jako rośliny wielofunkcyjne; Acta Sci. Pol., Agricultura 6(2) 2007, str. 17-27

Senderski M. E.; Prawie wszystko o ziołach i ziołolecznictwie; Mateusz E. Senderski, Podkowa Leśna 2016, str. 289-290




Warzywa sezonowe we wrzesniu

Warzywa sezonowe – wrzesień

Wrzesień obfituje w wiele warzyw sezonowych, które teraz są najsmaczniejsze i dostarczają wiele cennych substancji odżywczych wspomagających zdrowie i odporność.

Dynia w kuchni

Dynia w kuchni- zastosowanie

Dynia króluje jesienią i jest szczególnie popularna w Ameryce. Jest to warzywo uniwersalne, które świetnie sprawdzi się w wielu daniach

Anyż gwiazdkowy w kuchni

Anyż gwiazdkowy w kuchni

Anyż gwiazdkowy, to niewielkie drzewo, którego owoce, mające kształt gwiazdek, znalazły zastosowanie w kuchni. Przyprawa ta jest bardzo aromatyczna…

Czy owies zawiera gluten?

Czy owies zawiera gluten?

Czy owies zawiera gluten? Ogólnie owies jest zbożem bezglutenowym, ale bardzo łatwo ulega zanieczyszczeniu jest zaliczany do zbóż glutenowych

Koler creative
miejsce na reklamę
miejsce na reklamę