Najnowsze artykuły

Berberys

Berberys zwyczajny ciekawostki

Berberys ciekawostki: Berberys to jeden z najpopularniejszych krzewów ozdobnych, którego owoce wykazują właściwości lecznicze

Imbir w medycynie chińskiej

Imbir w Medycynie Chińskiej

W Medycynie Chińskiej imbir jest stosowany od ponad 2 500 lat głównie w zaburzeniach funkcji układu pokarmowego oraz jako środek rozgrzewający

Barwnik E 170- węglan wapnia

E 170- Węglan wapnia- barwnik spożywczy

Węglan wapnia (E170) to dodatek do żywności, w której pełni rolę barwnika, stabilizatora, regulatora kwasowości, a także substancji przeciwzbrylającej

Kozieradka w suplementach

Kozieradka w suplementach

Kozieradka (łac. Trigonella foenum-graecum) w suplementach wspomaga utrzymanie odpowiedniego poziomu glukozy we krwi oraz wspiera prawidłowy metabolizm tłuszczów.

Wycięta maska z dyni

Skąd dynia na Halloween?

Dynia Halloween – symbol jesieni i ciekawa ozdoba. Ustawiona w oknie dokładnie 31 października wita dusze przodków, chroni domy przed złymi duchami…

miejsce na reklamę

Lawenda- systematyka

Rodzina: Jasnotowate
Rodzaj: Lawenda

 

Nazewnictwo

Łacińska: Lavendula officinalis, Lavandula angustifolia
Angielska: Common lavender
Niemiecka: Eachter Lavendel
Polskie nazwy: Lawenda: wąskolistna, prawdziwa, wonna; bławatka, czyszczecz

Nazwa lawendy pochodzi z języka łacińskiego od słów lavo lavare- co oznacza myć się, kąpać. Roślina ta była w starożytności ulubionym dodatkiem do kąpieli dla Rzymian i Greków.

Najbardziej ceniona jest lawenda z Prowansji, tam też znajduje się jej najwięcej upraw. Jest to region Francji, który słynie z uprawy lawendy.

 

Lawenda- występowanie

Lawenda występuje najczęściej w rejonie Morza Śródziemnego, ale jest uprawiana w całej Europie. Roślina może pochodzić z wysp Kanaryjskich lub z obszarów starożytnej Persji. W stanie naturalnym porasta suche wapienne zbocza. Rośliny te rosną w klimacie ciepłym, od wysp Kanaryjskich po zachodnie wybrzeże Indii.

 

Lawenda- odmiany

Znanych jest ok 30 gatunków lawendy. Rodzaj lavendula dzieli się na kilka grup, z czego tylko 4 mają zastosowanie w lecznictwie.

 

Surowiec

Surowcem leczniczym są kwiaty lawendy (Lavendulae flos). Surowiec służy także do otrzymywania olejku eterycznego (Lavendulae oleum). Olejek ten pozyskuje się także z Lavendula latifolia.




Trochę historii

Historia lawendy sięga początków ludzkości. Roślina ta była wykorzystywana w medycynie Arabskiej. Starożytni Egipcjanie nasączali nią całuny. Rzymianie używali w łaźniach publicznych. Lawenda znajdowała się w szpitalach i miejscach, gdzie przebywali chorzy- była wykorzystywana jako środek antyseptyczny. Pierwszy opis lawendy pochodzi od Teofrasta. Grecy zalecali lawendę na kaszel.

Wierzono, że Maryja nasączała nią powijaki Jezusa, a Maria Magdalena stosowała lawendę do mycia stóp.

W średniowieczu było to ulubione zioło mnichów, który leczyli nią wszystko- od bólów po opętanie. Stosowano ją także jako środek moczopędny, pobudzający miesiączkowanie i poród. Był to także lek przy zawrotach głowy i drżeniu rąk.

Avicenna zalecał wywary z lawendy na bóle stawów, żeber oraz bóle nerwowe. Syrop z lawendy miał być doskonałym środkiem dla systemu nerwowego, szczególnie zalecany dla osób o słabych nerwach oraz z bólami nerwowymi wynikającymi z wychłodzenia. Awicenna podaje również, że lawenda pomaga przy melancholii i padaczce. Roślina miała wywoływać wymioty u osób, które mają w organizmie nadmiar żółci. Jest to jeden z leków przeciwdziałający kichaniu.

Paracelsus zalecał wodę lawendową jako świetny środek uspokajający.

W XVI wieku zapach lawendowy był ulubionym zapachem królowej Elżbiety.

O lawendzie pisał Marcin z Urzędowa oraz Syreniusz, roślina ta była uprawiana w Polsce w przydomowych ogródkach. Syreniusz podaje, że kwiaty lawendy chroniły przed mdłościami i bólami głowy. Bardzo popularnym środkiem w tych czasach była Lawendogra- produkowana z lawendy i rozmarynu. Specyfik ten rozsławiła królowa Węgier Elżbieta. Lavendgorę stosowała również Anna Wazówna. W czasie I wojny światowej Francuzi leczyli lawendą trudno gojące się rany.

Lawenda w medycynie ludowej

Od wieków wykorzystywano kwiaty lawendy jako dodatek do kąpieli i nacierań.

W tradycyjnej medycynie Rosji lawenda to przede wszystkim lek na dolegliwości przewodu pokarmowego, pomagający wypędzić pasożyty. Lawenda ma też korzystny wpływ na macicę i stosuje się ją w medycynie ludowej, aby ułatwić zajście w ciąże.

 

Wartość odżywcza lawendy


Kwiaty lawendy zawdzięczają swoje działanie obecności olejku eterycznego, który zawiera: octan linalu, linalol, α-terpineol, cyneol, geraniol, limonen, β-ocymen, eukaliptol, kamfora, borneol, tlenek kariolimfenu, estry kwasu octowego, masłowego, kapronowego oraz izowalerianowego. Surowiec jest także bogaty w garbniki, trójterpeny (kwas ursalowy, oleanolowy), kumaryny, flawonoidy (apigenina, kwerecytyny, ladaneina, luteolina) oraz kwasy fenolowe (ferulowy, p-kumarynowy, rozmarynowy, kawowy, izowalerianowy, propionowy, kapronowy, masłowy).




LAWENDA DZIAŁANIE LECZNICZE  

Preparaty z kwiatów lawendy oraz olejek eteryczny są stosowane przy:

  • Dolegliwościach żołądkowych na tle nerwowym
  • Zaburzonej perystaltyce jelit, wzdęciach, bólach brzucha spowodowanych nagromadzeniem się gazów
  • Zbyt małej ilości soków trawiennych oraz zaburzeniach flory bakteryjnej w jelitach
  • Zaburzeniach trawienia przy zmniejszonym łaknieniu, zwłaszcza u dzieci i osób starszych
  • Zbyt wysokim poziomie lipidów oraz cholesterolu
  • Stanach zapaleniach jamy ustnej i gardła w postaci płukanek
  • Nieżytach jamy ustnej, gardła i nosa i oskrzeli w formie inhalacji
  • Zburzeniach snu, delikatnej depresji
  • Napięciach nerwowych stosuje się odprężające kąpiele
  • Bólu głowy szczególnie jeśli wywołany jest stresem
  • Stanach ogólnego osłabienia i wyczerpania
  • Menopauzie jako środek łagodzący niepokój czy nadmierna potliwość

Zewnętrznie lawenda może być stosowana w postaci balsamów i maści stosowanych na trudno gojące się i ropiejące rany. Nierozcieńczony olejek stosuje się zewnętrznie na ugryzienia owadów, otarcia i lekkie skaleczenia. Z kolei rozcieńczony olejek lawendowy działa skutecznie na skórne wypryski. Preparaty z olejkiem lawendowym stosuje się na oparzenia słoneczne.

Lawenda- działanie niepożądane

  • Olejek lawendowy stosowany doustnie w większych dawkach niż zalecane może podrażniać żołądek, nerki i pęcherzyki płucne
  • Olejek stosowany na skórę, szczególnie nierozcieńczony, działa drażniąco, może powodować przekrwienie naczyń podskórnych oraz zaczerwienienie skóry
  • Olejek eteryczny w ilości 1 g (30kropli) może działać odurzająco

 

Lawenda- przeciwwskazania

  • Choroby wątroby i nerek
  • Ciąża i okres karmienia piersią
  • Wrzody żołądka i jelit

Lawenda w aromaterapii

Olejek lawendowy zwiększa poziom hormonów stresu i kortyzolu, zmniejszając tym samym poziom stresu oksydacyjnego w organizmie. Wykazuje także działania antyoksydacyjne. Zapach olejku lawendowego działa relaksująco i uspokajająco na człowieka. Uspokaja serce, zmniejsza stany lękowe.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Braun L., Cohen M.; Herbal &Natural supplements an evidence-based guide; Elsevier Australia 2007, 764- 776

Charles D. J., Antioxidant properties of spice, herbs and other sources; Springer Science 2013, 74, 363-369

Lim T. K; Edible Medicinal and non medicinal plants, vol. 8, Flowers; Springer 2014, str. 156- 185

Matławska I.; Farmakognozja; Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, Poznań 2008, str. 326-327

Muszyński J.; Ziołolecznictwo I leki roślinne (fytoterapia); Wyd. Prawnicze I naukowe, Warszawa 1951r., str. 86

Nartowska; Lawenda- nie tylko pachnidło; Panacea nr 3 (40), lipiec- wrzesień 2012, str. 5-7

Ożarowski A.; Ziołolecznictwo- poradnik dla lekarzy; PZWL wyd. III, Warszawa 1982, str. 170-172

Radosz, S. Klasik- Ciszewska, K. Duda-Grytchoł; Kosmetyczne i lecznicze zastosowanie roślin ozdobnych; Med. Rodz. 2018; 21 (1A): 65-71

Senderski M. E.; Prawie wszystko o ziołach i ziołolecznictwie; Mateusz E. Senderski Podkowa Leśna 2016, str.372-376

Tyszyńska- Kownacka D., Starek T.; Zioła w Polskim domu; Wyd. Watra, Warszawa 1988r., str. 120- 122




Barwnik E 142 Zieleń brylantowa

E 142 Zieleń brylantowa Barwnik spożywczy

E 142 czyli zieleń brylantowa to syntetyczny barwnik, który stosuje się do nadania lepszego wyglądu groszku konserwowego. Zieleń ta znajduje się także w słodyczach

Przyprawy rozgrzewające

Rozgrzewające przyprawy idealne na zimę

Jesienią, kiedy za oknami robi się szaro, ponuro i zimno, warto sięgać po rozgrzewające przyprawy, które rozgrzeją, wzmocnią odporność, poprawią nastrój

Marchew- właściwości

Marchew zwyczajna (łac. Dacus carota)

Marchew zwyczajna – królowa warzyw, doskonale wpływa na procesy trawienne i jest doskonałym źródłem karotenoidów. Świetnie smakuje i korzystnie wpływa na zdrowie

Zioła na kaszel

Jakie zioła stosować na kaszel

Gdy pojawi się kaszel, zwłaszcza ten suchy warto sięgnąć po zioła. Przy kaszlu sprawdzą się podbiał, prawoślaz, anyż, koper włoski czy sosna.

Barwnik spożywczy E 174- srebro

E 174 Srebro Barwniki spożywcze

Barwnik E 174 czyli srebro to barwnik stosowany głównie w cukiernictwie. Generalnie uznany jako bezpieczny dodatek do żywności

Koler creative
miejsce na reklamę
miejsce na reklamę